İçeriğe geç
Inovair İklimlendirme

Kapalı Otopark Havalandırma ve Duman Kontrolü

Tanıdık geliyor mu?

  • İtfaiye denetiminde otopark havalandırması için not düşüldü.
  • Otoparkta egzoz kokusu var; fanlar ya hiç ya sürekli çalışıyor.
  • İskân veya ruhsat için duman tahliye projesi isteniyor.
  • Fanların yangında çalışıp çalışmayacağından emin değilsiniz.

Kapalı otoparkta iki ayrı ihtiyaç vardır: günlük kullanımda egzoz gazını sensörle kontrol etmek, yangında dumanı tahliye ederek kaçış yolunu açık tutmak. İkisi aynı projede çözülür, biri diğerinin yerine geçmez. Otoparkınızın kapalı sayılıp sayılmadığını, gereken tahliye kapasitesini ve jet fan mı kanallı sistem mi uygun olduğunu keşifte netleştiriyor, projeyi onay veren kurumun (belediye veya itfaiye) koşullarına göre hazırlıyoruz.

Teknik Keşif Talep EtTeklif AlDurumunuzu WhatsApp'tan yazın
Kapalı otopark tavanında sıra hâlinde monte edilmiş jet fanlar

Hizmet kapsamı

Normal işletme ve kirletici kontrolü

Ne zaman gerekir: Otopark yönetmelik tanımıyla kapalıysa (dış açıklık döşeme alanının %5'inden az) normal işletme için mekanik havalandırma ve 2.000 m² üzerinde ayrıca duman tahliyesi gerekir (Kaynak: BYKHY md. 60). Nasıl boyutlandırılır: Normal mod debisini araç tipine, trafik profiline, rölanti bölgelerine ve doğal açıklıklara göre CO yükünden hesaplıyoruz. ASHRAE 62.1 kapalı otopark egzozu için 3,8 L/s·m² (0,75 cfm/ft²) alan bazlı değer verir ve CO sensörlü talep kontrolüne izin verir. Eşik seçiminde OSHA'nın 8 saatlik CO sınırı 50 ppm, NIOSH tavan değeri 200 ppm ve EPA'nın 1 saatlik dış hava sınırı 35 ppm referanstır; kademeleri projede yazıyoruz. Sensör yerleşimi, kapsama alanı ve fan kademeleri ölçüm amacına bağlanır; yangın modu bu hesaptan ayrı yürütülür.

Yangın ve duman kontrol senaryosu

Tasarım yangını, duman yayılım hedefi, kaçış ve itfaiye erişimi, kompartımanlar ve yetkili idare kabul koşulları onaylı yangın stratejisinden alınır. Duman tahliye ve basınçlandırma fanlarının besleme kabloları en az 60 dakika yangına dayanıklı olur ve jeneratörden beslenir (Kaynak: BYKHY md. 85).

Jet fanlı veya kanallı dağıtım

Sistem tipi; geometri, kiriş ve engeller, rampalar, ölü bölgeler, şaftlar, bakım erişimi ve her senaryodaki hava yoluna göre karşılaştırılır. Jet fanlı sistemde itki (N) üretici verisinden, kanallı sistemde dağıtım ve basınç hesabından doğrulanır; her ikisinde de 10 hava değişimi/saat ana fanlar üzerinden sağlanır.

Dış hava, egzost ve basınç ilişkisi

Giriş ve tahliye yolları; kısa devre, kapı kuvveti, komşu hacimlere duman taşınımı ve kaçış yolları üzerindeki etkileriyle birlikte çözülür.

Algılama, kontrol ve enerji

Sensör, algılama paneli, fan, damper, hız kontrolü, geri bildirim ve enerji beslemesi; her olay ve arıza için sebep-sonuç matrisi içinde tanımlanır. Duman kontrol sistemi yangın algılama tarafından otomatik ve uzaktan el ile kumanda edilebilir olmalıdır (Kaynak: BYKHY md. 87).

Devreye alma ve senaryo testi

Ölçüm noktası, cihaz, yöntem, kabul sınırı ve sorumlu taraf önceden yazılır; normal, yangın ve arıza durumları yetkili tarafların katıldığı senaryo testiyle kaydedilir.

Teknik seçim ölçütleri

Seçenekleri bu ölçütlerle, aynı tasarım girdileri üzerinden karşılaştırıyoruz.

Kapalı Otopark Havalandırma ve Duman Kontrolü seçim ölçütleri
Kapalı otopark tanımıDış açıklık döşeme alanının %5'inden azsa kapalı; LPG/CNG yakıtlı araç giremez (Kaynak: BYKHY md. 60)
Duman tahliye eşiği2.000 m² üzeri kapalı otoparkta bağımsız mekanik duman tahliyesi, en az 10 hava değişimi/saat (Kaynak: BYKHY md. 60)
Normal mod girdileriAraç-emisyon profili, doğal açıklık, 3,8 L/s·m² alan bazlı referans ve CO talep kontrolü (Kaynak: ASHRAE 62.1)
CO eşik referansıOSHA PEL 50 ppm (8 saat), NIOSH tavan 200 ppm, EPA 1 saat 35 ppm; kademeler projede yazılır
Yangın modu girdileriOnaylı tasarım yangını, duman hedefi, kaçış-itfaiye stratejisi ve yetkili idare
Fan seçimiSistem direncinde çalışma noktası; duman fanında EN 12101-3 sıcaklık-süre sınıfı (ör. F400: 400 °C, 120 dk) ve tam ürün sertifikası
Jet fan yerleşimiÜretici itki verisi (N), engeller, akış yolu, ölü bölge ve bakım erişimi
Güç ve kablolamaFan besleme kablosu en az 60 dk yangına dayanıklı, jeneratör beslemeli (Kaynak: BYKHY md. 85); devre bütünlüğü ve kontrol koşulları
KabulDebi-basınç, hava yolu, komut-geri bildirim, arıza ve senaryo testi kayıtları

Hesap yöntemimiz

Hesap yapmadan ekipman önermiyoruz. Kullandığımız yöntemi yazılı olarak teslim ediyoruz.

  1. 1

    Geometri, kullanım ve yangın stratejisi

    Katlar, kompartımanlar, rampalar, kirişler, şaftlar, araç profili ve doğal açıklıklar modellenir; açıklık oranı %5 eşiğine göre otoparkın açık veya kapalı sayılacağı ilk adımda kesinleştirilir (Kaynak: BYKHY md. 60). Yangın modu yalnız onaylı stratejideki hedeflerden türetilir.

  2. 2

    İki ayrı performans hesabı

    Normal işletme debisi CO yükü ve kabul eşiğine, duman kontrol debisi 10 hava değişimi/saat alt sınırı ile tasarım yangınına göre hesaplanır; tek bir ACH değeri iki görevin yerine geçmez. Sahada gördüğümüz: CO sensörleri araç egzozunun biriktiği rölanti ve rampa bölgelerinde, solunum bölgesi yüksekliğinde ve üretici kapsama alanına göre konumlandırılır; tavana asılan sensör CO'yu geç görür ve kademeler gecikir.

  3. 3

    Hava yolu ve kesin ürün doğrulaması

    Jet fan veya kanal yerleşimi, dış hava-egzost yolu ve ölü bölgeler incelenir. Ana ve itki fanları üretici eğrisi, sistem direnci ve EN 12101-3 sınıfı (F300: 300 °C 60 dk, F400: 400 °C 120 dk) ile doğrulanır; sınıf projeye özgü onaylı stratejiden alınır (Kaynak: EN 12101-3).

  4. 4

    Kontrol matrisi ve kabul planı

    Algılama, sensör, fan, damper, güç ve geri bildirimler sebep-sonuç matrisinde birleştirilir; normal, yangın ve arıza testlerinin yöntemi önceden belirlenir. Yangın kompartımanı geçişlerinde 120 dk sınıfı yangın damperi veya eşdeğer önlem, basınçlandırma kanallarında damper kullanılmaması kontrol edilir (Kaynak: BYKHY md. 87).

Süreç nasıl ilerler?

  1. 01

    Girdi ve yetki doğrulaması

    Mimari-yangın projeleri, araç kullanımı, kabul makamı, sorumlu disiplinler ve mevcut sistem kaydedilir.

  2. 02

    Normal ve yangın senaryoları

    Kirletici kontrolü ile tasarım yangını koşulları ayrı hesap ve performans hedefleri olarak yazılır.

  3. 03

    Sistem ve kesin ürün seçimi

    Jet fanlı veya kanallı alternatif; çalışma noktası, sertifika, erişim, yapı ve güç arayüzleriyle karşılaştırılır.

  4. 04

    Sebep-sonuç ve uygulama kapsamı

    Kontrol matrisi, güç sorumluluğu, dahil-hariç işler, izin ve onay akışı uygulama öncesinde yazılılaştırılır.

  5. 05

    Devreye alma ve senaryo testi

    Montaj sonrası komut, geri bildirim, hava yolu ve performans ölçümleri tanımlı senaryolarda kaydedilir.

Teslim ettiklerimiz

  • Normal işletme ve duman kontrolü hesapları
  • Jet fan veya kanal yerleşim projesi
  • Kesin ürün eğrileri ve tam ürün sertifikası
  • Otomasyon sebep-sonuç matrisi
  • Devreye alma ve senaryo testi kaydı

Talep bölgemiz: İstanbul · Kocaeli · Sakarya · Yalova

Sık sorulan sorular

Kabul için hangi belgeler gerekir?

Belge listesi proje, yetkili idare, sorumlu disiplin ve onay planına göre değişir. Hesap, yerleşim, tam ürün sertifikası, sebep-sonuç matrisi, 60 dk yangına dayanıklı besleme kablosu kaydı ve senaryo testi gerekebilir (Kaynak: BYKHY md. 85). Hangi belgenin kim tarafından hazırlanacağı ve onaylanacağı proje kapsamında belirtilir.

İtfaiye denetiminde otopark duman tahliyesi eksik dendi; ne yapmalıyım?

Önce denetim notunun neyi eksik bulduğunu yazılı olarak netleştirin: proje mi, fan sınıfı mı, otomasyon senaryosu mu, yoksa test ve kabul belgesi mi. Mevcut jet fan ve duman egzoz fanlarının etiket verisi, kontrol panosu, sensörler, yangın alarm bağlantısı ve yedek enerji onaylı projeyle sahada karşılaştırılır. Eksik kalem yeni projelendirme, uygulama veya yalnız test ve belgelendirme olabilir. Denetim tarihi varsa keşif talebine yazın; planlama ona göre konuşulur, tarih taahhüdü verilmez.

Otoparkta jet fan zorunlu mu?

Jet fan şart değil; şart olan, toplam alanı 2.000 m²'yi aşan kapalı otoparkta saatte en az 10 hava değişimi sağlayan bağımsız mekanik duman tahliyesidir (Kaynak: BYKHY md. 60). Jet fanlı veya kanallı sistem bu hedefe ulaşmanın iki yoludur; seçim kiriş yüksekliği, kompartıman ve şaft imkânına göre yapılır.

Kapalı otoparkta debi yalnız ACH ile seçilir mi?

Hayır. Yönetmelik duman tahliyesi için 10 hava değişimi/saat alt sınırını verir; normal işletme ise araç emisyonu, kullanım profili ve CO eşiğine göre ayrıca hesaplanır (Kaynak: BYKHY md. 60). ASHRAE 62.1'in 3,8 L/s·m² değeri alan bazlı bir başlangıçtır; geometri, hava yolu ve fan çalışma noktası her iki senaryoda doğrulanır.

Jet fanlı sistem mi kanallı sistem mi seçilmeli?

Seçim yalnız tavan yüksekliğine göre yapılmaz. Kompartımanlar, kirişler, rampalar, şaftlar, ölü bölgeler, kaçış-itfaiye hedefleri, bakım erişimi ve onay yöntemi karşılaştırılır. Jet fan yerleşimi üretici itki verisi (N) ve akış analiziyle; kanal sistemi ise dağıtım ve basınç hesabıyla doğrulanır. Her iki tipte de 10 hava değişimi/saat ana fanlarla sağlanır.

Duman tahliye fanı hangi sınıfta olmalı?

Sınıf, süre ve montaj düzeni projeye özgü onaylı yangın stratejisi ile yetkili idarenin kabul koşulundan alınır. EN 12101-3 fanları sıcaklık-süre ile sınıflar; F300 300 °C'de 60 dakika, F400 400 °C'de 120 dakika dayanımı ifade eder. Seçilen tam ürün, aksesuarları ve montaj konfigürasyonu için geçerli sertifika kontrol edilir.

Otopark CO sensörü kaç ppm'de fanı çalıştırır?

Kademe eşikleri projede yazılır; referans değerler OSHA 8 saatlik PEL 50 ppm, NIOSH tavan 200 ppm ve EPA 1 saatlik 35 ppm'dir (Kaynak: OSHA Tablo Z-1, NIOSH, EPA NAAQS). Sensör türü, yerleşimi, kapsama alanı ve kalibrasyonu ölçüm amacına göre belirlenir; fan kademeleri, gecikmeler ve arıza davranışı sebep-sonuç matrisinde tanımlanır.

Otopark havalandırma ve duman tahliye sistemi fiyatı nasıl belirlenir?

Fiyatı yalnız alana, fan adedine veya tek bir hava değişim değerine göre vermiyoruz. Teklifte normal işletme ve yangın senaryosu hesaplarını, jet fanlı veya kanallı dağıtımı, kesin fan çalışma noktalarını ve EN 12101-3 sertifikalarını ayrı kalemler olarak yazıyoruz. Şaft-hava yolları, sensörler, sebep-sonuç matrisi, güç-kablolama ve senaryo testleri de ayrı kalemlerdir. Örnek: 2.000 m² tek katlı otopark ile 6.000 m² üç katlı ve iki kompartımanlı otopark aynı m² birim fiyatıyla karşılaştırılamaz. Teklifleri aynı yazılı kapsam, tam ürünler, dahil-hariç işler, onay sorumluluğu ve kabul ölçütleri üzerinden karşılaştırın.

Bu hizmet 4 ilde

Bu hizmet için 4 ilden talep alıyoruz. İl sayfalarında ilçe bazlı teknik bağlamı ve süreci anlatıyoruz.

İlgili sayfalar

Otoparkınızın havalandırmasını birlikte planlayalım

İtfaiye denetiminde not aldıysanız notun fotoğrafını WhatsApp'tan gönderin. Neyin eksik görüldüğünü keşifte inceliyor, yapılacak işleri yönetim kurulunuza sunabileceğiniz kalemlerle yazılı teklifte veriyoruz.

Kesin kapsam ve fiyat, keşif sonrası yazılı teklifte netleşir.

Teknik Keşif Talep EtWhatsApp'tan yaz